Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü Kaçakçılıkla Mücadele Dairesi Başkanı Zeynep Boz, son 20 yılda Türkiye’ye 12 bin 150’den fazla eserin iadesini sağladıklarını, en yoğun iadenin ABD’den yapıldığını bildirdi.

Antalya Kültür Yolu Festivali kapsamında kente gelen Boz, Kültür ve Turizm Bakanlığı çatısı altındaki Kaçakçılıkla Mücadele Dairesi Başkanlığının, eser iadelerinin yanı sıra UNESCO nezdinde Birleşmiş Milletlerin ilgili kurumlarında Türkiye’yi temsil ettiğini söyledi.

Eğitim ve farkındalık şubesi çalışmalarına da çok önem verdiklerini dile getiren Boz, “Dünyada kaçakçılıkla mücadele dairesi altında eğitim ve farkındalık şubesi olan tek ülkeyiz. Çünkü bu suçla başka türlü mücadele edemezsiniz. Kültür varlıklarının neden korunması gerektiğini, aslında bunun terörizmin finansmanından tutun ülkemizin uluslararası siyasetine ters düşecek sıkıntılara kadar varabileceğini anlattığımızda, halkımız da bu koruma çalışmalarında daha dikkatli bir tutum sergiliyor ve bize destek veriyor.” diye konuştu.

Güvenlik güçleriyle de önemli çalışmalar yürüttüklerine işaret eden Boz, Emniyet Genel Müdürlüğü Kaçakçılık ve Organize Suçlarla Mücadele Başkanlığının (KOM) yaptığı Anadolu, Miras ve Define Operasyonu gibi büyük operasyonların dünya çapında ses getirdiğini, binlerce eserin ele geçirildiği bu çalışmalarda yıllardır aranan kilit isimlerin yakalandığını ve örgütlerin çökertildiğini anlattı.

Son 20 yılda çok sayıda eser ana vatanına döndü

Boz, tüm bu çalışmalarla kaçakçılıkla mücadelede önemli sonuçlar alındığına dikkati çekerek şöyle devam etti:

“Son 20 yılda yurt dışından 12 bin 150’den fazla eserimizin iadesini sağladık, bunun 7 bin 850 kadarı son 5 yılda gerçekleşti. Son yıllarda bu iadeleri yoğunluklu olarak Amerika Birleşik Devletleri’nden yapıyoruz. Çünkü ABD ile ikili anlaşma imzaladık, bunun çok büyük etkisi var. Sizinle işbirliği yapan bir ülke varsa, devlet politikası olarak bu yanlışa ‘dur’ demek eğilimini görüyorsanız o zaman o ülkeden iade edilen eser sayısı artıyor. Bunun bir benzerini de İsviçre’de görüyoruz. Gönül ister ki artık daha fazla ülke bu konuya odaklansın ve zamanında yapılmış bu hataları gidermek adına, bizlere eserlerimizin iadesini sağlamak için daha da fazla destek olsun.”

İnsanları kaçak kazı gibi suçlara teşvik eden örgütlü suç gruplarının varlığını sürdürdüğünü belirten Boz, geçiş yolundaki ülkeler arasındaki işbirliği sayesinde güncel kaçakçılığın da engellenebildiğini vurguladı.

Teslim alınan 9 eser yakında Türkiye’ye getirilecek

Son dönemde İsviçre’de iadesi sağlanan eserlere ilişkin de bilgi veren Boz, şunları kaydetti:

“İsviçre’deki bir operasyonda ele geçirilen sikkeler ve Bizans dönemine ait bronz bir kandil var. Toplam 9 eser teslim aldık, yakın zamanda da bu eserlerimiz ülkemize giriş yapacak. Bu bronz kandilin önemi şu; İsviçre’de çok büyük bir kaçakçılıkla mücadele soruşturması açılıyor. Tüm bu süreç bu kandilin dikkati çekmesiyle başlıyor. Çünkü şüpheli gözüken bazı noktaları var ve bir satışa konu edileceği sıra İsviçre’nin yetkili makamları bunu durduruyor, daha sonra soruşturma başlıyor. Yani ipin ucu bu kandildi ve sembolik bir noktası var. Bununla beraber sikkelerimiz de mevcut.”

Son 20 Yılda Türkiye’ye 12 Bin Eser İadesi Sağlandı yazısı ilk önce Turizm Sayfasi üzerinde ortaya çıktı.

Şikayetvar verilerine göre bayram tatilini kapsayan hafta ile bir önceki haftanın şikayet artış oranları karşılaştırıldığında tüketicilerin en çok şikayet ettiği sektör yüzde 189’luk artışla karayolu ulaşım firmaları oldu.

Otel ve tatil köyü şikayetleri bir haftada yüzde 165 artarken, onu zincir oteller (yüzde 85), havayolları ulaşım firmaları (yüzde 82), bilet siteleri (yüzde 72) ve otel pazarlama siteleri (yüzde 69) takip etti.

Platform bayram döneminde en çok şikayet gelen sektörlerin şikayet konularını da açıkladı.

Verilere göre; oteller ve tatil köyleriyle ilgili en çok çözüm bekleyen konular şöyle sıralandı:

“Rezervasyonlarda çıkan sorunlar,

Odaların temiz olmaması,

Yemeklerin temiz koşullarda yapılmaması,

Vadedilen hizmeti sağlanmayınca iptal edilen rezervasyonun ücretinin iade edilmemesi veya çok geç iade edilmesi,

Rezerve edilen odadan daha düşük kalitede bir oda tahsisi ve fazla alınan ücretin iade edilmemesi.”

Tur operatörleriyle ilgili en çok gelen şikayetler ise şöyle belirlendi:

“Tur iptali ve ücret iadesi yapılmaması,

Arızalı, bakımsız araçlarla tura çıkılması,

Turda vadedilen rotalara gidilmemesi veya yapılacak hizmetlere uyulmaması,

Tur rehberlerinin ilgisiz, bilgisiz olmaları ve kaba davranmaları

Götürülen otellerin çok eski, bakımsız olması, temiz olmaması veya kötü hizmet verilmesi.”

Ulaşımla ilgili gelen şikayetler:

“Bilet iptali ve iadesi,

Aynı koltuğun iki kişiye satılması,

Mola yerinde yolcu unutulması,

Otogar harici yerlerde yolcu indirip, bindirme,

Bavul ve eşya kaybolmasında firmanın sorumluluk almaması,

Şoförlerin hız yapması ve sigara içmesi,

Muavinlerin kaba davranışları,

Eski araçların kullanılması, yolculuk sırasında arızalanma ve başka araca aktarmaların uzun sürmesi,

Vadedilen süreden uzun süren yolculuklar,

Havaalanlarında bavul kırılması ve kaybolması,

Havaalanlarında kapıların erken kapanması.”

Akaryakıt istasyonlarıyla ilgili şikayetler:

“İstasyon marketlerinde sigara satışlarında adet ve komisyon sorunu,

İstasyon marketlerinde tarihi geçmiş ürün satışı,

Tuvaletlerin temiz olmaması,

Personellerin dikkatsizliği sonucu yanlış yakıt konularak araca zarar verilmesi,

Ödenen ücrete göre az miktarda yakıt verilmesi,

Yakıt içeriğinde yabancı madde olması sonucu araçların arızalanması,

Taşıt tanıma sistemlerindeki arıza sonucu yakıt verilememesi.”

Bayramda en çok şikayet edilen konular belli oldu yazısı ilk önce Turizm Sayfasi üzerinde ortaya çıktı.

Türkiye’ye geri getirilen 28 tarihi eser İstanbul Arkeoloji Müzesi’nde sergileniyor

Türkiye’den kaçırılan 28 eserin iade süreci Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından yürütülen çalışmalarla başarılı şekilde tamamlandı. Eserlerin tanıtım toplantısı İstanbul Arkeoloji Müzesi’nde gerçekleştirildi.

“28 adet kültür varlığının ülkemize kazandırılmasının haklı mutluluğunu ve gururunu yaşıyoruz”

Toplantıda açıklamalarda bulunan Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, eserlerin geri alınması için yapılan çalışmaları anlattı. Manhattan Bölge Savcılığı ve Amerikan İç Güvenlik İstihbarat Birimleri tarafından yürütülen soruşturmalara, Kaçakçılıkla Mücadele Daire Başkanlığı tarafından büyük bir gayret ve özveriyle destek verildiğini ifade eden Bakan Ersoy şöyle konuştu: “Türkiye, kültür varlıklarına sahip çıkmak adına eğitim, sosyoloji, hukuk ve diplomasi gibi birçok dinamiği içerisinde bulunduran çok yönlü bir strateji kullanarak kaçakçılıkla mücadele ediyor. Uluslararası camiada bu konuya liderlik yapıyor. Kültür varlığı kaçakçılığı konusunda pazar olan ülkelerdeki piyasayı ve talepleri daraltmak için de UNESCO ve INTERPOL çatısı altında çalışmalarını aralıksız sürdürüyor. Bütün bu çalışmalar sayesindedir ki ülkemiz, yurtdışına kaçırılan kültür varlıklarının iadesi konusunda son yıllarda büyük bir atılım yapmıştır. Son 20 yılda, yasa dışı olarak ülke dışına kaçırılan 8 bine yakın kültür varlığımızın iadesini sağladık. Bugün de bir hukuk mücadelesini daha başarıyla sonuçlandırdığımızı sizlerin vasıtasıyla halkımızla paylaşmak için bir aradayız. Zira, kaçak kazılarla ortaya çıkarılarak yasa dışı yollarla Amerika Birleşik Devletleri’ne giden 28 adet kültür varlığının ülkemize kazandırılmasının haklı mutluluğunu ve gururunu yaşıyoruz. Söz konusu iade süreci kapsamında Manhattan Bölge Savcılığı ve Amerikan İç Güvenlik İstihbarat Birimleri tarafından yürütülen soruşturmalara, Kaçakçılıkla Mücadele Daire Başkanlığımız tarafından büyük bir gayret ve özveriyle destek verildi. Zaman ve mesainin gözetilmediği, binlerce dokümanın tarandığı, yüzlerce delilin incelenip değerlendirildiği zorlu süreç sonunda, eserlerin Anadolu kökenli oldukları ve yasa dışı olarak yurt dışına çıkarıldıkları belgeleriyle ortaya kondu.”

“Helenistik Dönem ve Lydia Dönemi 12 adet sikkedir”

Konuşmasına devam eden Bakan Ersoy, “Bunun üzerine ülkemize iadesine karar verilen eserler, Ocak ayında New York Başkonsolosluğumuza teslim edildi. İadesini sağladığımız bu eserlerin ülkemize kazandırılması, üç farklı olay ile bağlantılı olarak yürütülen bir çalışmanın sonucudur. Bunlardan ilki, 2013 yılında Manhattan Bölge Savcılığı tarafından ele geçirilen Helenistik Dönem ve Lydia Dönemi 12 adet sikkedir. Ele geçirilen sikkelerin hepsi bilimsel açıdan ülkemiz için çok önemlidir. Diğer grupta Manhattan Bölge Savcılığı tarafından yürütülen başka bir soruşturmadan ele geçirilen 2 adet Kiliya heykeli başı yer almaktadır. Yaklaşık 6 bin yaşında olan Kiliya heykelleri, yalnız Anadolu’da üretilmiş olmalarıyla bölgenin kültürel tarihi açısından ciddi önem arz eden arkeolojik eserlerdir. Teslimi gerçekleştirilen diğer önemli grubun içinde ise Burdur ilimizde çok önemli bir Neolitik yerleşim olan Hacılar kökenli ana tanrıça heykelciği, Hellenistik Döneme ait ve son derece ince bir işçiliğin ürünü olan geyik başlı bir sunu kabı, bütün halde bir Kiliya heykeli, Roma Dönemi elbise aksamları, M.Ö. 3 bine tarihlenen dağ keçisi biçimli bir çıngırak, 2 adet kuş heykeli ve M.Ö. 6’ncı yüzyıla tarihlenen Efes kökenli bir tanrıça heykeli bulunuyor. Bu eserler, günümüzden 7 bin 500 yıl öncesinden başlayarak Roma Dönemine kadar geniş bir zaman dilimini temsil etmesiyle de oldukça önemli bir grubu oluşturuyor. Bu önemli iadenin gerçekleşmesini sağlayan iki temel unsur var. Bunlardan birincisi hem Manhattan Savcılığında hem de Bakanlığımızda konuyla ilgili çalışan birimlerin kendilerini araştırmalarına adamaları; ikincisi ise iş birliği. Manhattan Savcılık Ofisi ve Amerikan İç Güvenlik Birimi ise sürecin başından beri çok yakın bir iş birliği ve şeffaflık örneği gösterdiler. Manhattan Bölge Savcısı Alvin Bragg Jr., Kültür Varlıkları Birimi Direktörü Savcı Yardımcısı Albay Matthew Bogdanos, Apsara İyer, Alyssa Thiel, Guiditta Glardini, Daniel Healey’den müteşekkil savcılık ekibine ve Amerikan İç Güvenlik Biriminden ajanlar John Labbat ve Brenton Easter’a, HSI Ankara Temsilcisi Steve Mora’ya Bakanlığım ve ülkem adına teşekkürlerimi sunuyorum” dedi.

“Michael Steinhardt bir daha tarihi eser satın alamayacak”

Tarihi eserlerin önemli kısımının ele geçirildiği koleksiyonun sahibi olan Michael Steinhardt, bir daha asla tarihi eser satın alamayacağını belirten Bakan Ersoy, şunları kaydetti: “Ülkemize getirdiğimiz bu eserlerin önemli kısmının ele geçirildiği koleksiyonun sahibi Michael Steinhardt, tam 180 kültür varlığı üzerindeki hakkından feragat etmiştir. Bu rakam toplam 11 ülkenin kendi topraklarına ait eserleri geri alacağı anlamına geliyor. Steinhardt ise hapis cezasına çarptırılmamış olsa da bir daha asla tarihi eser satın alamayacak.

Türkiye’ye geri getirilen 28 tarihi eser İstanbul Arkeoloji Müzesi’nde yazısı ilk önce Turizm Sayfasi üzerinde ortaya çıktı.